Thomas Ryckewaert

Ask any sculptor; to recast even the dullest object is to celebrate it. – Tom McCarthy, Satin Island

Volgens joodse legendes is een golem een wezen dat door een geleerde wordt gekneed uit stof of klei en tot leven wordt gewekt door rituele bezweringen. De golem verhoudt zich tot zijn menselijke schepper als hulpje, compagnon of beschermer van diens bedreigde gemeenschap. Maar het experiment ontspoort: het wezen keert zich tegen zijn schepper.

Deze mythe van artificieel leven ligt aan de basis van de nieuwe creatie van Thomas Ryckewaert. Het is een verhaal over ambitie, creativiteit, macht, schepping, waanzin en destructie. Het is een thema dat raakt aan de eeuwenoude angst voor het scheppen van iets wat ons overvleugelt: van de Bijbel over Frankenstein tot aan het spook van artificiële intelligentie. Het is een verhaal dat in elk tijdperk dezelfde vraag stelt: hoe diep mogen we graven?

In een verstilde, filmische beeldtaal balanceert Golem op de dunne lijn tussen mens en materie, tussen rede en angst. Oog in oog met een wezen dat heel erg op hem lijkt maar tegelijk fundamenteel anders is, wordt de mens een spiegel voorgehouden. Hij ziet monsters geboren worden in de dingen, in de ander, in zichzelf.

credits

Script & regie: Thomas Ryckewaert
Cast: Efrat Galai, Rosie Sommers, Jef Stevens, Kurt Vandendriessche
Scenografie: Erki De Vries
Lichtontwerp: Giacomo Gorini
Geluidsontwerp: Senjan Jansen
Kostuumontwerp: Andrea Kränzlin
Regie assistent: Sibran Sampers
Scenografie assistent: Maria Anastasiou
Productie: Worff vzw/Hiros
Coproductie: deSingel, Kaaitheater, Vooruit, TAKT Dommelhof, Platform 0090
In samenwerking met BUDA, wpZimmer
Met de steun van de Vlaamse Gemeenschap en stad Antwerpen

In 2016 neemt AlphaGo, een diep neuraal netwerk ontwikkeld door Google’s DeepMind, het op tegen de wereldkampioen Go, Lee Sedol. Go is het oudste bordspel ter wereld met meer mogelijke zetten dan het aantal atomen in het universum. Pure rekenkracht is zinloos; intuïtie en creativiteit zijn veel belangrijker eigenschappen voor een Go speler. Niemand verwacht dan ook dat een machine de mens kan verslaan. Maar het onvoorstelbare gebeurt: AlphaGo wint met 4-1 van Sedol en haalt daarmee de cover van Nature.

De 37ste zet van AlphaGo in het tweede spel is cruciaal en slaat in als een bom. De computer maakt een move die geen mens had kunnen bedenken, waarop Sedol zijn stoel verlaat om later lijkbleek terug te keren. De tv-commentatoren vallen stil en het beeld lijkt te bevriezen. In dit mysterieuze moment van verslagenheid en verwondering openbaart zich het radicaal vreemde van de AI: uitermate intelligent, creatief, maar ook totaal aliën.

In ‘Move 37’ neemt Thomas Ryckewaert dit moment als aanleiding voor een lecture performance over fenomenen die de menselijke verbeelding overstijgen. Samen met kosmoloog Thomas Hertog zoekt hij naar manieren om het radicaal vreemde bloot te leggen, in een trip door de duistere, koele horror van de intelligente machine, de schoonheid van het vervagen van conventies over wat menselijk is, door tijd en ruimte die worden verwrongen in zwarte gaten. In deze lecture performance komt alles op losse schroeven te staan; het menselijke wordt alien, de computer intuïtief, de zintuigen bedriegen en de robot droomt.

credits

Regie: Thomas Ryckewaert
Spel: Thomas Hertog, Thomas Ryckewaert
Dramaturgie: Kristof Van Baarle
Scenografie: Erki De Vries
Licht: Jürgen Deblonde
Video: Paul Van Caudenberg
Assistent regie: Sibran Sampers
Stage: Margarida Ramalhete
Productie assistent: Charlotte Cornelissen
Management: Karen Feys
Coproducenten: Platform 0090, Institute for Theoretical Physics (KULeuven), deSingel, Internationale Kunstcampus, Het Laatste Bedrijf
In samenwerking met: wpZimmer, BUDA
Met de steun van de Tax Shelter maatregel van de Belgische Federale Overheid, Gallop Tax Shelter en met de steun van de Vlaamse Overheid.